Ryczałt 14% czy KPiR dla psychologa - co się bardziej opłaca w 2026?
Ryczałt 14% to wybór "domyślny" - i często najgorszy
Statystyka, której nie znajdziesz na stronie ZUS: ponad 70% psychologów i psychoterapeutów w Polsce rozlicza się ryczałtem 14%. Powód jest prozaiczny - ryczałt jest prostszy, a większość księgowych proponuje go automatycznie.
Problem? Dla psychologa z gabinetem, kursem psychoterapii i regularnymi superwizjami KPiR potrafi być korzystniejszy o 300–500 zł miesięcznie. To 3 600–6 000 zł rocznie, które zostaje w Twojej kieszeni.
Szukasz biura, które zna Twoją branżę? Zobacz, jak prowadzimy księgowość dla zawodów medycznych: lekarze, pielęgniarki, fizjoterapeuci, psycholodzy.
Krótko: na czym polegają obie formy?
Ryczałt 14% (PIT-28)
KPiR + podatek liniowy 19%
Próg opłacalności - kiedy KPiR wygrywa?
Przyjmijmy psycholog z przychodem 15 000 zł / msc.
| Element | Ryczałt 14% | KPiR (19%) - koszty 3 000 zł |
|---|---|---|
| Przychód | 15 000 zł | 15 000 zł |
| Koszty | - | 3 000 zł |
| Dochód do opodatkowania | 15 000 zł | 12 000 zł |
| Podatek | 2 100 zł | 2 280 zł |
| Składka zdrowotna | ~700 zł | ~588 zł |
| Razem do US/ZUS | ~2 800 zł | ~2 868 zł |
W tym scenariuszu ryczałt jest minimalnie korzystniejszy. Ale teraz dodajmy realne koszty psychologa z gabinetem stacjonarnym:
| Koszt miesięczny | Kwota |
|---|---|
| Wynajem gabinetu | 1 800 zł |
| Superwizja (raz w mies.) | 600 zł |
| Szkolenia / kurs CBT (rozłożone) | 800 zł |
| Komputer, internet, telefon | 200 zł |
| OC zawodowe (proporcja) | 80 zł |
| Razem koszty | 3 480 zł |
Przy realnych kosztach 3 480 zł miesięcznie - KPiR daje już ok. 230 zł oszczędności miesięcznie, czyli 2 760 zł rocznie.
A jeśli dochodzą:
Reguła kciuka
> Jeśli Twoje koszty zawodowe to minimum 20% przychodu (3 000 zł przy 15 000 zł zarobku), warto policzyć KPiR. Jeśli to 30% i więcej - KPiR jest niemal zawsze korzystniejszy.
Co zaliczysz do kosztów w KPiR?
Pełna lista (psycholog / psychoterapeuta):
A co z VAT?
Dobra wiadomość - usługi psychologiczne i psychoterapeutyczne są zwolnione z VAT (art. 43 ust. 1 pkt 19 ustawy o VAT), o ile są wykonywane w celu profilaktyki, ratowania, przywracania i poprawy zdrowia. Nie musisz rejestrować VAT ani martwić się stawkami na fakturach.
Kiedy zostać przy ryczałcie?
Ryczałt 14% jest słuszny, gdy:
Jak zmienić formę opodatkowania?
Formę zmieniasz raz w roku - do 20 lutego w roku, w którym chcesz nową formę zacząć stosować. Zgłoszenie składa się przez CEIDG. Jeśli się rozmyślisz w trakcie roku - niestety, musisz dotrwać do końca grudnia.
Dlatego warto policzyć obie opcje z księgową, która zna specyfikę psychologów - przed pierwszym lub kolejnym rokiem.
Podsumowanie
Nie zgaduj - policz. To różnica jednej, czasem dwóch superwizji miesięcznie.
Źródła i podstawy prawne
Materiał oparty o oficjalne źródła: gov.pl, ISAP (Sejm RP), izby zawodowe.
- [1]Ustawa o zryczałtowanym podatku dochodowym (Dz.U. 1998 nr 144 poz. 930) - ISAP - art. 12 ust. 1 pkt 2a lit. a (14% dla usług medycznych)
- [2]Podatki.gov.pl - ryczałt od przychodów ewidencjonowanych - Ministerstwo Finansów
- [3]Ustawa o VAT - art. 43 ust. 1 pkt 18–19 (zwolnienia medyczne) - ISAP
- [4]ZUS - składki przedsiębiorców 2026 - zus.pl
- [5]Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 1991 nr 80 poz. 350) - ISAP - PIT
Potrzebujesz pomocy z formalnościami?
Specjalizujemy się w obsłudze medyków. Pomożemy Ci zoptymalizować rozliczenia i zaoszczędzić na podatkach.
Policz, co Ci się bardziej opłacaJak rozliczać dyżury lekarskie na B2B - stawki, faktury, podatki w 2026
Następny →Superwizja jako koszt uzyskania przychodu - co musisz wiedzieć (psycholog 2026)